Trong quá trình triển khai hoạt động đầu tư, không phải mọi dự án đều được thực hiện đến hết thời hạn hoạt động đã đăng ký. Trên thực tế, nhiều dự án phải chấm dứt trước thời hạn do thay đổi chiến lược kinh doanh, không còn khả năng tài chính để tiếp tục triển khai, chuyển nhượng dự án cho nhà đầu tư khác hoặc doanh nghiệp có nhu cầu chấm dứt hoạt động và thực hiện thủ tục giải thể. Khi phát sinh các trường hợp này, nhà đầu tư phải thực hiện thủ tục chấm dứt hoạt động dự án đầu tư theo đúng quy định của pháp luật nhằm bảo đảm việc kết thúc dự án được cơ quan nhà nước có thẩm quyền ghi nhận hợp pháp, đồng thời tránh phát sinh các nghĩa vụ pháp lý liên quan đến dự án trong tương lai.

1. Chấm dứt dự án đầu tư là gì?

Theo Luật Đầu tư số 143/2025/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/03/2026, chấm dứt hoạt động dự án đầu tư trong các trường hợp sau đây:

Điều 36. Chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư

1. Nhà đầu tư chấm dứt hoạt động đầu tư, dự án đầu tư trong các trường hợp sau đây:

a) Nhà đầu tư quyết định chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư;

b) Theo các điều kiện chấm dứt hoạt động được quy định trong hợp đồng, điều lệ doanh nghiệp;

c) Hết thời hạn hoạt động của dự án đầu tư.

2. Cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt hoặc chấm dứt một phần hoạt động của dự án đầu tư trong các trường hợp sau đây:

a) Dự án đầu tư thuộc một trong các trường hợp quy định mà nhà đầu tư không có khả năng khắc phục điều kiện ngừng hoạt động;

b) Sau 24 tháng kể từ thời điểm kết thúc tiến độ thực hiện các mục tiêu mà nhà đầu tư vẫn không hoàn thành mục tiêu hoạt động này và không thuộc trường hợp được điều chỉnh tiến độ theo quy định;

c) Nhà đầu tư không được tiếp tục sử dụng địa điểm đầu tư và không thực hiện thủ tục điều chỉnh địa điểm đầu tư trong thời hạn 06 tháng kể từ ngày không được tiếp tục sử dụng địa điểm đầu tư;

d) Dự án đầu tư đã ngừng hoạt động và hết thời hạn 12 tháng kể từ ngày ngừng hoạt động, cơ quan đăng ký đầu tư không liên lạc được với nhà đầu tư hoặc đại diện hợp pháp của nhà đầu tư;

đ) Dự án đầu tư thuộc trường hợp bị thu hồi đất theo quy định của pháp luật về đất đai;

e) Nhà đầu tư không ký quỹ hoặc không có bảo lãnh nghĩa vụ ký quỹ theo quy định của pháp luật đối với dự án đầu tư thuộc diện bảo đảm thực hiện dự án đầu tư;

g) Nhà đầu tư thực hiện hoạt động đầu tư trên cơ sở giao dịch dân sự giả tạo theo quy định của pháp luật về dân sự;

h) Theo bản án, quyết định của Tòa án, phán quyết trọng tài;

i) Tổ chức kinh tế đã giải thể nhưng không chấm dứt hoạt động hoặc không chuyển nhượng, chuyển quyền sở hữu khác theo quy định pháp luật đối với dự án đầu tư.

Khi dự án được chấm dứt, nhà đầu tư không còn quyền tiếp tục triển khai, khai thác hoặc vận hành dự án đó, đồng thời tự thanh lý dự án đầu tư theo quy định của pháp luật về thanh lý tài sản. Đối với các dự án đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (Investment Registration Certificate – IRC), việc chấm dứt chỉ được hoàn tất sau khi cơ quan đăng ký đầu tư cập nhật tình trạng pháp lý của dự án hoặc ban hành văn bản ghi nhận việc chấm dứt hoạt động theo quy định.

Một trong những vấn đề mà nhiều nhà đầu tư thường nhầm lẫn là cho rằng việc chấm dứt dự án đầu tư đồng nghĩa với việc giải thể doanh nghiệp. Trên thực tế, đây là hai thủ tục pháp lý hoàn toàn độc lập và được điều chỉnh bởi các quy định pháp luật khác nhau. Chấm dứt dự án đầu tư chỉ làm kết thúc hoạt động của một dự án cụ thể, một doanh nghiệp có thể có nhiều dự án đầu tư; còn giải thể doanh nghiệp là thủ tục chấm dứt tư cách pháp nhân của doanh nghiệp. Vì vậy, sau khi hoàn tất thủ tục chấm dứt một dự án đầu tư, doanh nghiệp vẫn có thể tiếp tục tồn tại và thực hiện các dự án đầu tư khác hoặc tiếp tục hoạt động sản xuất, kinh doanh theo các ngành nghề đã đăng ký.

2. Điều kiện để chấm dứt dự án đầu tư?

Trước hết, nhà đầu tư cần rà soát toàn bộ nghĩa vụ về thuế của dự án, bao gồm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân, việc sử dụng hóa đơn điện tử cũng như các khoản tiền chậm nộp, tiền phạt hoặc nghĩa vụ tài chính khác (nếu có). Mặc dù cơ quan đăng ký đầu tư không trực tiếp xác nhận việc hoàn thành nghĩa vụ thuế khi giải quyết thủ tục chấm dứt dự án, nhưng việc còn tồn đọng nghĩa vụ thuế có thể ảnh hưởng đáng kể đến các thủ tục tiếp theo, đặc biệt là thủ tục giải thể doanh nghiệp hoặc chấm dứt hiệu lực mã số thuế.

Thứ hai, đối với các dự án có sử dụng lao động, bao gồm lao động nước ngoài, doanh nghiệp cần thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đối với người lao động theo quy định của Bộ luật Lao động. Việc thanh toán tiền lương, trợ cấp thôi việc, các khoản bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, thu hồi giấy phép lao động (nếu có) và các quyền lợi khác cần được giải quyết đầy đủ trước khi doanh nghiệp chấm dứt hoạt động của dự án nhằm hạn chế các tranh chấp lao động phát sinh sau này.

Thứ ba, nhà đầu tư cần thanh lý tài sản. Ngoài nghĩa vụ về thuế và lao động, nhà đầu tư cũng cần rà soát toàn bộ tài sản thuộc dự án đầu tư. Máy móc, thiết bị, hàng hóa, nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ và tài sản cố định cần được xử lý thông qua hình thức thanh lý, chuyển nhượng, điều chuyển hoặc tiêu hủy theo đúng quy định của pháp luật. Việc xử lý tài sản cần được lập đầy đủ hồ sơ, chứng từ nhằm bảo đảm tính minh bạch và phục vụ cho công tác quyết toán thuế cũng như các thủ tục pháp lý có liên quan.

Thứ tư, trường hợp dự án có sử dụng đất hoặc thuê mặt nước của Nhà nước hoặc của tổ chức, cá nhân khác, nhà đầu tư cần thực hiện việc thanh lý hợp đồng thuê, hoàn trả mặt bằng và hoàn thành các nghĩa vụ tài chính phát sinh liên quan đến đất đai. Đây là một trong những nội dung thường được các cơ quan quản lý nhà nước kiểm tra trong quá trình xử lý hồ sơ của doanh nghiệp có dự án đầu tư quy mô lớn.

Đối với doanh nghiệp có hoạt động xuất nhập khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp gia công, doanh nghiệp sản xuất xuất khẩu hoặc dự án có nhập khẩu máy móc, thiết bị được miễn thuế, việc quyết toán hải quan và xử lý hàng hóa, tài sản nhập khẩu là nội dung đặc biệt quan trọng. Nếu các nghĩa vụ này chưa được hoàn thành, nhà đầu tư có thể gặp nhiều khó khăn trong quá trình chấm dứt dự án hoặc giải thể doanh nghiệp sau này.

3. Hồ sơ chấm dứt dự án đầu tư

Sau khi xác định dự án thuộc trường hợp được hoặc phải chấm dứt hoạt động theo quy định của Luật Đầu tư, nhà đầu tư cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ gửi đến cơ quan đăng ký đầu tư có thẩm quyền. Theo quy định hiện hành, hồ sơ chấm dứt dự án đầu tư thường bao gồm:

1. Văn bản đề nghị chấm dứt hoạt động dự án đầu tư của nhà đầu tư;
2. Quyết định của nhà đầu tư hoặc của doanh nghiệp về việc chấm dứt dự án đầu tư. Đối với doanh nghiệp, quyết định này phải được thông qua bởi chủ sở hữu, Hội đồng thành viên hoặc Hội đồng quản trị theo quy định của Luật Doanh nghiệp và điều lệ công ty.
3. Bản gốc Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (nếu dự án đã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và cơ quan đăng ký đầu tư yêu cầu nộp lại);
4. Văn bản ủy quyền trong trường hợp thủ tục được thực hiện thông qua người đại diện theo ủy quyền;
5. Các tài liệu khác theo yêu cầu của cơ quan đăng ký đầu tư đối với từng loại dự án cụ thể.

Đối với các dự án đầu tư có sử dụng đất, có hoạt động xây dựng hoặc thuộc lĩnh vực đầu tư có điều kiện, cơ quan đăng ký đầu tư có thể yêu cầu nhà đầu tư bổ sung các tài liệu chứng minh việc xử lý quyền sử dụng đất, nghĩa vụ tài chính, tài sản của dự án hoặc các văn bản xác nhận của cơ quan chuyên ngành nếu xét thấy cần thiết. Vì vậy, trước khi nộp hồ sơ, nhà đầu tư nên rà soát toàn bộ quá trình triển khai dự án để bảo đảm các tài liệu liên quan được chuẩn bị đầy đủ và thống nhất về nội dung.

Tùy theo địa điểm thực hiện dự án, cơ quan tiếp nhận hồ sơ có thể là Sở Tài chính hoặc Ban Quản lý khu công nghiệp, khu chế xuất, khu công nghệ cao hoặc khu kinh tế được giao thực hiện chức năng quản lý đầu tư đối với dự án.

Một lưu ý quan trọng trong thực tiễn là mặc dù hồ sơ chấm dứt dự án đầu tư không phải lúc nào cũng yêu cầu nộp tài liệu chứng minh đã hoàn thành nghĩa vụ thuế, lao động hoặc hải quan, nhưng nếu các nghĩa vụ này chưa được xử lý thì rất dễ phát sinh vướng mắc trong các thủ tục tiếp theo như giải thể doanh nghiệp, đóng mã số thuế hoặc chuyển lợi nhuận, chuyển vốn đầu tư ra nước ngoài. Do đó, việc chuẩn bị hồ sơ cần được thực hiện đồng thời với quá trình rà soát toàn diện tình trạng pháp lý của dự án.

4. Trình tự thực hiện thủ tục chấm dứt dự án đầu tư

Sau khi có quyết định chấm dứt dự án, nhà đầu tư tiến hành thực hiện theo các bước như sau:

- Bước 1: Nhà đầu tư gửi quyết định chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư (trong trường hợp tự chấm dứt hoạt động) hoặc thông báo và nộp lại Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (trong trường hợp chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư theo các điều kiện quy định) cho Cơ quan đăng ký đầu tư nơi thực hiện dự án đầu tư.

- Bước 2: Sở Tài chính tiếp nhận thông báo của nhà đầu tư và thông báo việc chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư cho các cơ quan liên quan.

Lưu ý: Đối với dự án đầu tư thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư, cơ quan đăng ký đầu tư chấm dứt hoạt động của dự án đầu tư sau khi có ý kiến của cơ quan chấp thuận chủ trương đầu tư.

Trên thực tế, đối với những dự án có hồ sơ đơn giản, thời gian xử lý tại cơ quan đăng ký đầu tư thường kéo dài khoảng từ 10 đến 15 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Tuy nhiên, đây chỉ là thời gian xử lý thủ tục hành chính tại cơ quan đăng ký đầu tư, không bao gồm khoảng thời gian doanh nghiệp thực hiện việc rà soát, xử lý nghĩa vụ về thuế, lao động, tài sản, hải quan, đất đai hoặc các thủ tục chuyên ngành khác.

Đối với các dự án có vốn đầu tư nước ngoài hoặc dự án có quy mô lớn, thời gian chuẩn bị hồ sơ thường kéo dài hơn do doanh nghiệp phải xử lý đồng thời nhiều vấn đề pháp lý phát sinh. Chính vì vậy, nhà đầu tư nên xây dựng kế hoạch chấm dứt dự án từ sớm, đồng thời rà soát toàn bộ tình trạng pháp lý của doanh nghiệp trước khi nộp hồ sơ nhằm hạn chế việc kéo dài thời gian thực hiện.

5. Những lưu ý quan trọng đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI)

Một số vấn đề nhà đầu tư nước ngoài cần lưu ý khi thực hiện chấm dựt dự án như sau:

1. Doanh nghiệp FDI cần liên hệ với ngân hàng thương mại nơi mở tài khoản vốn đầu tư để tham khảo về thủ tục để chuyển lợi nhuận về nước và đóng tài khoản đầu tư để đảm bảo đáp ứng các điều kiện theo quy định nội bộ của ngân hàng thương mại. 

2. Trường hợp dự án thuộc lĩnh vực kinh doanh có điều kiện hoặc trong quá trình hoạt động được cấp các giấy phép con, văn bản chấp thuận chuyên ngành như giấy phép xây dựng, giấy phép bán lẻ, giấy phép hoạt động phòng khám do Sở Y tế cấp… doanh nghiệp cần thực hiện thủ tục thông báo chấm dứt hoạt động dự án với cơ quan có thẩm quyền theo quy định.

3. Sau khi hoàn tất các thủ trên, doanh nghiệp cần thực hiện thu hồi, nộp lại hoặc xử lý con dấu theo quy định pháp luật nếu thuộc trường hợp con dấu do cơ quan công an quản lý.

Nếu bạn đang gặp rắc rối liên quan đến việc cấp phép CHẤM DỨT DỰ ÁN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI, quý khách hàng hãy liên hệ ngay với chúng tôi. Hệ thống TRUNG ĐÔNG HƯNG tự hào là đơn vị tiên phong đem đến cho bạn sự nhanh chóng, tiện lợi và chi phí hợp lý.